ઇરાનના 18 લાખના ડ્રોનને અમેરિકા 37 કરોડની મિસાઇલથી પાડી રહ્યુ છે.. કેવી રીતે પોતાની જ ચાલમાં ફસાયા છે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ?

ઇરાનના 18 લાખના ડ્રોનને અમેરિકા 37 કરોડની મિસાઇલથી પાડી રહ્યુ છે.. કેવી રીતે પોતાની જ ચાલમાં ફસાયા છે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ?

US Iran War in Middle East:મધ્ય પૂર્વમાં વધતા તણાવ વચ્ચે, ઈરાનના સતત ડ્રોન અને મિસાઈલ હુમલાઓ અમેરિકા અને તેના સાથી દેશો માટે એક મહત્વપૂર્ણ પડકાર ઉભો કરી રહ્યા છે. શરૂઆતમાં, ઈઝરાયલ અને અમેરિકાને આશા હતી કે હુમલા પછી ઈરાન ઝડપથી શરણાગતિ સ્વીકારશે. જોકે, સુપ્રીમ લીડર અલી ખામેની અને ઘણા વરિષ્ઠ અધિકારીઓના મૃત્યુ છતાં, ઈરાન તેના હુમલાઓ ચાલુ રાખવામાં સફળ રહ્યું છે. અમેરિકા અને ગલ્ફમાં તેના સાથી દેશો માટે સૌથી મોટો પડકાર ઈરાનના સસ્તા ડ્રોન છે, જેની કિંમત ફક્ત 1.8 મિલિયન રૂપિયા છે, જ્યારે અમેરિકા દ્વારા તેમને તોડી પાડવા માટે ઉપયોગમાં લેવાતી પેટ્રિઅટ મિસાઈલોની કિંમત 4 મિલિયન ડોલર સુધી હોઈ શકે છે.

ઈરાન પાસે હજુ પણ મોટી સંખ્યામાં ડ્રોન અને મિસાઈલ છે.

વર્તમાન પરિસ્થિતિ અમેરિકા, ઈઝરાયલ અને ગલ્ફ દેશો માટે ચિંતા વધારી રહી છે. સૌથી મોટો ભય એ છે કે તેમની હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલીઓમાં ઈન્ટરસેપ્ટર ખતમ થઈ શકે છે, જ્યારે ઈરાન પાસે હજુ પણ મોટી સંખ્યામાં ડ્રોન અને મિસાઈલ છે. હકીકતમાં, અમેરિકા અને તેના સાથી દેશો આવનારા હુમલાઓને રોકવા માટે ઘણી અદ્યતન શસ્ત્ર પ્રણાલીઓનો ઉપયોગ કરે છે. આમાં THAAD ઇન્ટરસેપ્ટર, પેટ્રિઅટ મિસાઈલ સિસ્ટમ અને સ્ટાન્ડર્ડ મિસાઈલનો સમાવેશ થાય છે. ઈઝરાયલ લાંબા અંતરના એરો ઇન્ટરસેપ્ટરનો પણ ઉપયોગ કરે છે. જોકે, તાજેતરના વર્ષોમાં આ ઇન્ટરસેપ્ટર્સની ઉપલબ્ધતામાં ભારે ઘટાડો થયો છે.

આમાંની ઘણી સિસ્ટમો યુક્રેનને પૂરી પાડવામાં આવી છે, જે વારંવાર રશિયન હવાઈ હુમલાઓનો સામનો કરે છે. કેટલીક સિસ્ટમો લાલ સમુદ્રમાં જહાજોને સુરક્ષિત રાખવા માટે તૈનાત કરવામાં આવી છે, જ્યાં હુતી જૂથ હુમલાઓ કરી રહ્યું છે. કેટલીક હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલીઓ એશિયા-પેસિફિક ક્ષેત્રમાં પણ તૈનાત કરવામાં આવી છે જેથી દક્ષિણ કોરિયા અને તાઇવાનને ઉત્તર કોરિયા અને ચીનના સંભવિત ખતરાથી બચાવી શકાય.

કિંમતમાં મોટો તફાવત
સૌથી મોટો પડકાર ગલ્ફ દેશો સામે છે. આ દેશો ઈરાનની લાંબા અંતરની મિસાઈલો અને ટૂંકા અંતરની શસ્ત્રો બંનેની પહોંચમાં છે. ઈરાનના શાહેદ ડ્રોન એક મહત્વપૂર્ણ ખતરો ઉભો કરી રહ્યા છે. આ ડ્રોન મિસાઈલો કરતાં લોન્ચ કરવામાં સરળ છે, ઓછા જોખમી છે અને મિનિટોમાં તેમના લક્ષ્યો સુધી પહોંચી શકે છે. ઈરાન પાસે આશરે 80,000 આવા ડ્રોન હોવાનું માનવામાં આવે છે.

બીજી તરફ, યુક્રેન ઘણા વર્ષોથી સમાન સંયુક્ત ડ્રોન અને મિસાઇલ હુમલાઓનો સામનો કરી રહ્યું છે. આનો સામનો કરવા માટે, તેણે બહુ-સ્તરીય હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલી વિકસાવી છે. મોંઘા ઇન્ટરસેપ્ટરનો ઉપયોગ બેલિસ્ટિક મિસાઇલોને તોડી પાડવા માટે થાય છે, જ્યારે ડ્રોનને મશીનગન જેવા સસ્તા હથિયારોથી નિશાન બનાવવામાં આવે છે. આ મોંઘા ઇન્ટરસેપ્ટર બચાવે છે.

તેનાથી વિપરીત, ગલ્ફ દેશો લગભગ દરેક ખતરાને રોકવા માટે પેટ્રિઅટ મિસાઇલ જેવી મોંઘી સિસ્ટમ પર આધાર રાખે છે. આ પરિસ્થિતિ ચિંતાજનક છે, કારણ કે ઘણા ડ્રોનની કિંમત ફક્ત $20,000 (આશરે રૂ. 18 લાખ) છે, જ્યારે એક પેટ્રિઅટ મિસાઇલની કિંમત $4 મિલિયન (આશરે રૂ. 37 કરોડ) સુધી હોઈ શકે છે.

શું અમેરિકા તેની વ્યૂહરચના બદલશે?

મિસાઇલ સંરક્ષણ પ્રણાલીઓ ઘણીવાર એક જ લક્ષ્યને સ્પર્શ કરવા માટે બહુવિધ ઇન્ટરસેપ્ટર લોન્ચ કરે છે. તેથી, તેમના ભંડાર ઝડપથી ખતમ થઈ શકે છે, અને ગલ્ફ દેશોને ટૂંક સમયમાં તેમની વ્યૂહરચના બદલવાની ફરજ પડી શકે છે.

જ્યારે ગલ્ફ દેશો સૌથી વધુ જોખમમાં છે, ત્યારે પ્રદેશમાં યુએસ લશ્કરી થાણા અને ઇઝરાયલ પણ જોખમમાં છે. કેટલાક યુએસ બેઝ ઈરાનના શાહેદ ડ્રોન અને ટૂંકા અંતરની મિસાઇલોની પહોંચમાં છે, જ્યારે અન્ય લાંબા અંતરની મિસાઇલો દ્વારા હિટ થઈ શકે છે.એકંદરે, અમેરિકા અને તેના સાથી દેશો લાંબા સમય સુધી ચાલનારા સંઘર્ષ માટે તેમની તૈયારીમાં મર્યાદિત હોય તેવું લાગે છે. જો ઈરાનની લાંબા અંતરની મિસાઈલોનો નાશ કરવામાં આવે તો પણ, તેના ડ્રોન હુમલા લાંબા સમય સુધી ચાલુ રહી શકે છે. આનાથી આ ક્ષેત્રમાં ઉર્જા ઉત્પાદન અને દરિયાઈ વેપાર પર અસર પડી શકે છે અને વૈશ્વિક તેલના ભાવમાં વધારો થઈ શકે છે.